Tükürük bezi taşlarını, uygun hastalarda bezi ve kanalın doğal yapısını koruyarak sialendoskopi yöntemiyle tedavi ediyorum. Tükürük kanalının ağız içindeki doğal açıklığından ince bir endoskopla giriyor, küçük taşları doğrudan çıkarıyor, büyük taşları ise gerektiğinde kanal içinde kırarak temizliyorum. Bu sayede birçok hastada kesi yapılmasına veya tükürük bezinin alınmasına gerek kalmıyor.

Sialendoskopiyi 2004 yılından beri uyguluyorum. 2007 yılında bu yönteme uyarladığım pnömatik taş kırma tekniği sayesinde, kanal içinde ulaşabildiğim büyük taşları da parçalara ayırarak çıkarabiliyorum. Ancak bazı hastalarda taşın konumu veya kanalın anatomik özellikleri nedeniyle taşa endoskopik olarak ulaşmak mümkün olmayabilir. Bu nedenle her hastayı, muayene ve görüntüleme bulgularıyla ayrı ayrı değerlendiriyorum.

Tükürük Bezi Taşlarını Nasıl Çıkarıyorum?

Taşın hangi bezde olduğuna göre ağız tabanında veya yanak içinde bulunan tükürük kanalı girişini genişletiyorum. Ardından 1,6 mm çapında bir sialendoskopla kanal sistemi içinde ilerliyorum. Kendi deneyimimde taşların yaklaşık %80–85’ine bu yolla ulaşabiliyorum. Böylece taşları doğrudan görerek tedavi ediyorum.

Küçük taşları doğrudan çıkarabiliyorum. Büyük veya kanalda sıkışmış taşları ise pnömatik taş kırma yöntemiyle küçük parçalara ayırıyorum. Bu parçaları öncelikle yıkama (flush-out) yöntemiyle dışarı alıyor, gerektiğinde ince forsepslerle çıkarıyorum.

İşlem sonunda taşın bulunduğu bölgeyi ve ulaşabildiğim ince kanal dallarını kontrol ediyorum. Taş tedavisi yaptığım hastaların çoğunda, kanalın açık kalmasını ve sağlıklı iyileşmesini desteklemek amacıyla geçici bir stent yerleştiriyorum.

Yöntemin teknik ayrıntılarını Sialendoskopik Tükürük Bezi Taşı Kırma sayfamda bulabilirsiniz.

Sialendoskopi ile Tükürük Bezi Taşı Tedavisi –
Gerçek Operasyon Videosu

Bu videoda tükürük bezi taşlarını kanal içinde pnömatik yöntemle nasıl kırdığımı ve parçalarını nasıl çıkardığımı görebilirsiniz.
Video, Türkçe ve İngilizce dâhil yedi farklı dilde seslendirme seçeneğiyle izlenebilir. Dil seçimini YouTube oynatıcısının ayarlarından değiştirebilirsiniz.

Her Tükürük Bezi Taşı Sialendoskopiyle Çıkarılabilir mi?

Pnömatik taş kırma yöntemiyle birlikte taşın büyüklüğü, tedavinin önündeki önemli bir engel olmaktan çıktı. Taşa endoskopla ulaşabildiğim hastalarda, 2007 yılından beri uyguladığım bu yöntemle taşları tamamen çıkarma başarı oranım yaklaşık %94. Taşın büyüklüğü ise tedavi başarısından çok işlem süresini etkiliyor.

Büyük taşların çıkarılması bazen uzun sürebiliyor. Ancak sabırla ve kararlılıkla çalışarak oldukça büyük taşları bile kanalın içinde kırıp çıkarabiliyorum. Buna karşılık, çok daha küçük bir taş bazen bulunduğu yer veya kanalın anatomik özellikleri nedeniyle ulaşılamayacak bir konumda olabiliyor.

Bu nedenle tedaviye karar vermeden önce hastayı muayene ediyor, görüntüleme bulgularını değerlendiriyorum. Endoskopla ulaşılamayacağını düşündüğüm taşlarda diğer tedavi seçeneklerini öneriyorum.

Tedavi Ettiğim Tükürük Bezi Taşlarından Örnekler

Aşağıdaki fotoğraflar kendi ameliyatlarımdan örneklerdir. Farklı büyüklüklerdeki tükürük bezi taşlarını, uygun hastalarda doğal kanal yoluyla, gerektiğinde kanal içinde kırarak çıkarabiliyorum.

Daha fazla ameliyat görüntüsü ve tedavi örneği için Sialendoskopi Örnek Vakalar sayfamı inceleyebilirsiniz.

Sialendoskopiyle Çıkarılamayan Taşlarda Ne Yapıyorum?

Endoskopla taşa ulaşamadığım hastalarda öncelikle tükürük bezini koruyabilecek diğer tedavi seçeneklerini değerlendiriyorum. Taşın bulunduğu yere göre endoskopiyle birlikte ağız içinden cerrahi olarak çıkarılması mümkün olabilir.

Tükürük bezinin alınmasını hiçbir zaman ilk tedavi seçeneği olarak görmüyor ve ilk aşamada uygulamıyorum. Ancak sialendoskopi ve ağız içi cerrahi yaklaşımların başarılı olmadığı bazı hastalarda, ilerleyen dönemde bezin çıkarılması gerekebilir.

Ağız içinden yapılan cerrahi girişimlerin kanama, enfeksiyon ve sonradan kanal darlığı gelişmesi gibi riskleri bulunabilir. Uygun tedavi yöntemini seçerken bu olasılıkları da değerlendiriyorum.

Tükürük Bezi Taşı Düşürme Yöntemleri İşe Yarar mı?

Küçük ve kanal ağzına yakın tükürük bezi taşları bazen kendiliğinden düşebilir. Bol su içmek, tükürük bezine hafif masaj yapmak ve tükürük salgısını artırmak bazı hastalarda taşın dışarı çıkmasına yardımcı olabilir.

Halk arasında sıkça önerilen limon ise taşı eritmez. Tükürük salgısını artırarak küçük taşların çıkmasını kolaylaştırabilir. Ancak kanal tamamen tıkalıysa ciddi ağrı ve şişliğe neden olabilir. Özellikle enfeksiyonun eşlik ettiği durumlarda hastanın şikâyetlerini artırabilir.

Hastalarıma bu yöntemleri uzun süre deneyerek tedaviyi geciktirmelerini önermiyorum. Literatürde tükürük bezi taşlarının yılda yaklaşık 1 mm büyüyebildiği bildiriliyor. Zamanla bazı taşlar kanal duvarına gömülebiliyor, endoskopla ulaşılmaları zorlaşabiliyor veya tedavi süreleri uzayabiliyor. Hatta bazı hastalar sialendoskopiyle tedavi edilme şansını kaybedebiliyor.

Bu nedenle özellikle yemek sırasında tekrarlayan şişlik yaşayan hastalarımda taşın yerini ve büyüklüğünü görüntüleme yöntemleriyle değerlendiriyor, kendiliğinden çıkma olasılığını ve müdahale gerekip gerekmediğini belirliyorum.

Tükürük Bezi Taşı Belirtileri Nelerdir?

Tükürük bezi taşının en tipik belirtisi, özellikle yemek sırasında çene altında veya yanakta tekrarlayan şişliktir. Şişliğe bazen ağrı eşlik eder, bazen de hiç ağrı olmaz. Yemekten sonra şişlik azalabilir, hatta tamamen kaybolabilir.

Hastalar bazen bu durumu lenf bezi şişmesiyle veya diş hastalıklarıyla karıştırabilir. Ancak bunlarda şişlik genellikle yemeklerle bu kadar belirgin bir değişiklik göstermez. Tekrarlayan şişme ve inmeler, tükürük kanalında taş veya başka bir tıkanıklığın belirtisi olabilir.

Tıkanıklık uzun sürdüğünde, taş büyüdüğünde veya bezde kronik değişiklikler geliştiğinde şişlik kalıcı hâle gelebilir. Enfeksiyon gelişirse ağrı, hassasiyet, ateş ve bazen kanal ağzından iltihaplı salgı görülebilir. Şiddetli enfeksiyonlar oldukça ızdıraplı olabilir, hatta hastanede tedavi gerektirebilir.

Üstelik tükürük bezi akut olarak iltihaplandığında sialendoskopi de yapamıyoruz. Önce enfeksiyonun kontrol altına alınması gerekiyor. Bu nedenle özellikle tekrarlayan şişliklerde hastalarımı muayene ediyor, uygun görüntüleme yöntemleriyle değerlendiriyorum.

Tükürük bezi enfeksiyonu hakkında ayrıntılı bilgi>>

Tükürük Bezi Taşı Nedir, Neden Oluşur?

Tükürük bezi taşları (sialolitler), tükürük bezlerinin kanallarında veya bezin içinde oluşan sert, mineral içerikli yapılardır. En sık çene altındaki submandibuler bezde görülür. Yanaktaki parotis bezinde de oluşabilir.

Taşların neden oluştuğu her zaman tam olarak bilinmiyor. Tükürüğün yapısı, akışının yavaşlaması, kanal sisteminin anatomik özellikleri ve mineral birikimi gibi faktörlerin rol oynadığı düşünülüyor.

Kendi klinik deneyimimde az su içen, sigara kullanan ve sebzeden fakir beslenen hastalarla sık karşılaşıyorum. Gut hastalığı bulunan veya uzun süre ağız kuruluğuna yol açabilen bazı alerji ilaçlarını kullanan hastalarda da taş oluşumunu gözlemliyorum. Ancak bunların taş oluşumuyla doğrudan ilişkisi henüz kesin olarak açıklanmış değil.

Taşları çıkardıktan sonra hastalarıma yeterli su içmelerini, sigaradan uzak durmalarını ve dengeli beslenmelerini öneriyorum. Ağız kuruluğuna neden olabilecek ilaçları da gerektiğinde bunları reçete eden hekimle birlikte değerlendiriyoruz. Amacım tükürük akışını desteklemek ve taş oluşumuna katkıda bulunabilecek etkenleri mümkün olduğunca azaltmak.

Tükürük bezi taşlarının tekrarlaması, tedavi sonrası bezin işlevi ve diğer konular hakkında bilgi almak için Tükürük Bezi Taşı Tedavisi – Sık Sorulan Sorular sayfamı inceleyebilirsiniz.

>> ŞEHİR DIŞINDAN GELENLER HASTALAR İÇİN BİLGİLENDİRME

Tükürük Bezi Taşı
Tehlikeli midir?

Tükürük bezi taşı kanser gibi korkulacak bir durum değildir. Bunun gelecekte bir kansere dönüşme olasılığı da yok denecek kadar azdır. Ancak bu taşlar tükürük bezi kanallarını tıkadıklarında, şişmeye ve iltihaplanmaya yol açabilirler.

Sialendoskopi
Tükürük Bezi Endoskopisi

Sialendoskopi (Tükürük Bezi Endoskopisi), tükürük bezi şişen hastalarda, sebebi belirlemek amacıyla tükürük kanallarının içerisine bakmak için kullandığımız bir tanı yöntemidir.
Tükürük Bezi Endoskopisinde kullanılan endoskoplar diğerlerinden çok daha incedir.

Sialendoskopik
Tükürük Bezi Taşı Kırma

Sialendoskopik Tükürük Bezi Taşı Kırma: Pnömatik litotripsi yönteminin nasıl uygulandığını, büyük taşların kanal içinde nasıl kırıldığını ve kendi klinik sonuçlarımı anlattığım sayfam.