GENİZ AKINTISI

geniz akıntısı öksürme

Geniz akıntısı nasıl oluşur?

Geniz akıntısı aslında her insanda bulunan bir akıntıdır. Burnumuz içinde günde 1-1,5 litre kadar üretilen mukus salgısı, burun boşluğunun arkasına yani geniz bölgesine doğru ilerler; buradan boğaza indiğinde yutkunarak bunu temizleriz. Normal şartlarda bu olanları hissetmeyiz. Mukus adını verdiğimiz bu jel kıvamlı salgı, burun içerisini örten mukozayı nemlendirir ve temizler. Bu şekilde burun ve sinüs boşluklarımız, buruna giren tozlar, polenler, yabancı maddeler ile birikintilerden arındırılır. Ancak bazı hastalık ve çeşitli koşullar geniz akıntısı miktarında artışa yol açabilir. Ek olarak geniz akıntısının kıvamında koyulaşma ve yoğunlaşma da olabilir. İşte bu durumlarda geniz akıntısı kişi tarafından hissedilir ve rahatsız edici hale gelebilir. Geniz akıntısı hastalarının çoğunda altta yatan neden burun içi ve sinüslerle ilgili sorunlardır. Ayrıca salgıları yoğunlaştıran çeşitli ilaçların kullanımı, reflü hastalığı, mevsim geçişleri, sigara içilmesi ve az su içilmesi gibi pek çok ilişkisiz gibi görünen durum da geniz akıntısını hissedilir hale getirebilir. Geniz akıntısı ve nedeni uzun sürdüğünde, burun içerisindeki dokularda da bozulmalar ve şişmeler oluşabilir; burun tıkanıklığı gelişebilir. Sonuçta geniz akıntısı da artabilir ve bir kısır döngüye girilmiş olur.

Geniz akıntısının belirtileri nelerdir?

Geniz akıntısı hissedilir hale geldiğinde, daha çok boğaz bölgesinde balgam hissi ve sık sık boğaz temizleme isteğine neden olur. Balgam çıkarma ve tükürme hastayı toplumda güç durumlara düşürür. Geniz akıntısının neden olduğu öksürük ve boğazda gıcık hissi oldukça rahatsız edicidir. Yoğun akıntı boğaza indiğinde, nefes borusuna kaçmaması için refleks ya da istemli olarak öksürük olur. Öksürük balgamlı olabileceği gibi kuru da olabilir. Bu tip öksürükler nedeniyle bazı hastalarda öğürmeler, mide bulantısı ve kusma gibi ek yakınmalar da görüyoruz.  Geniz akıntısı belirtileri bazen burun tıkanıklığı, yüz bölgesinde dolgunluk, baş ağrısı ve hapşırma gibi belirtilerle beraber de olabilir. Bu gibi durumlarda sinüzit hastalığı veya alerjik nezle ile ilişki oldukça fazladır. Geniz akıntısı hastalarının yakınmaları arasında tekrarlayan boğaz sorunları, faranjit, kulak iltihaplanmaları ve bronşit gibi hastalıkları da sıkça görüyoruz. Zira geniz akıntısı bu hastalıkları tetikleyen etkenler arasındadır.

Burada üzerinde durmak istediğim bir konu daha var. Bazı hastalarda geniz akıntısı olmadığı halde “akıntı varmış hissi” olabiliyor. Tekrarlayan endoskopik muayenelerle bu hastaları ayırdedebiliyoruz. Akıntı olmadığı halde hissinin bulunması, çeşitli boğaz-geniz kitleleriyle, yaşlılıkla veya psikolojik rahatsızlıklarla ilişkili olabiliyor. Bu hasta gruplarını başka branşlarla ele almamız gerekebiliyor.

Geniz akıntısının çözümü var mıdır?

Geniz akıntısını endoskopik değerlendirme sırasında saptadığımız hastaların çoğuna çözüm sağlanabilir. Bu akıtının çözümü için önce geniz akıntısının nedenini belirlemek gerekir. Hasta ile uzun uzun konuşarak, yakınmasının süresi ve ilgili tüm durumlar etraflıca öğrenilmelidir. Geniz akıntısının birden fazla nedeni olabildiğinden her ayrıntı bilinmelidir. Muayene sırasında geniz akıntısının kaynağı önce burunda aranır. İnce endoskoplarla yaptığımız burun içi muayenesinde elde ettiğimiz bulgular çok önemlidir. Burun boşluğu, sinüs kanallarının açıldığı bölgeler ile geniz bölgesinin tamamını bu optik-kameralı muayenede inceleyebiliyoruz. Bu şekilde geniz bölgesindeki akıntıyı, kaynaklandığı sinüs bölgesini, mukoza örtüsünün sağlığını, alerji olup olmadığını ve buna yol açan burun kaynaklı pek çok hastalığı doğrudan gözle görebiliyoruz. Yani kısacası eğer geniz akıntısının nedeni/nedenleri doğru belirlenirse, elbette geniz akıntısını önlemek ve tedavi etmek olanaklıdır.

Geniz akıntısı gerçekte olmayan, sadece akıntı hissi olan hastaların tedavisi güç veya olanaksız olabiliyor ya da başka branşların araştırma ve tedavilerini gerektirebiliyor.

Geniz akıntısı ameliyat gerektirir mi?

Geniz akıntısı olan hastalarda önce mutlaka bazı ilaç ve spreylerle tedavi uygularız. Burun işleyişinin düzeltilmesi sayesinde çoğu vakada geniz akıntısında azalma görülür. Bunun için burnun çeşitli tuzlu su karışımları ile yıkanması da oldukça faydalıdır. Tüm bu uygulamaların doktor önerisi ile yapılması ve endoskopik muayene ile hastanın takip edilmesi çok önemlidir. Bol su içilmesi, sigaranın azaltılması/bırakılması çok etkilidir, geniz akıntısının yoğunluğunun azalmasını sağlar. Sinüzit hastalığı ve alerjik nezle varlığında, bunların da belirlenmesi ve tedavi edilmeleri gereklidir. Geniz akıntısına yol açan neden sinüzit veya burun eti büyümesiyse ve bu durumlar uzun süreli ilaç tedavileri ile düzelmiyorsa, bu hastalıkların ameliyatla tedavisi sayesinde geniz akıntısını çözüme ulaştırabiliyoruz. Sinüzit hastalığının ameliyatla tedavisinde, endoskopik görüntü altında hassas araçlarla yaptığımız milimetrik çalışmalarla, salgı akış yollarını düzenleyebiliyoruz. Yapısı bozulmuş ve aşırı büyümüş burun etlerinin küçültülmesi de solunum yollarının açılmasında ve burun işleyişinde düzelme ile beraber, geniz akıntısının tedavisinde önemli rol oynayabiliyor.

Geniz akıntısının tedavisi ne kadar sürer?

Geniz akıntısının tedavi süresi farklı farklı. Geniz akıntısının nedeni örneğin bir nezle veya grip ise, 5 ila 10 gün süre tedavi ile düzelir. Akut iltihaplı sinüzitlerde 10 ila 14 gün tedavi ile geniz akıntısı düzelebilir. Kronik sinüzitlerde bazen aylar süren tedavi gerekli olabilir. Burun işleyişi bozulmuş, mukoza sorunu olan hastalarda en az 3-4 hafta yıkama ve kortizonlu spreylerle tedavi vermeyi ve endoskopik takip yapmayı tercih ederiz. Bu tedavi ile geniz akıntısı tamamen ortadan kalkabilir. Tedaviden kısmi fayda görenlere bir süre daha tedavi verir ve düzelene kadar takip ederiz. İlaçlarla tedaviden hiç fayda görmeyenlerde sinüs boşluklarının ve kanallarının durumunu görmek için sinüs tomografisi gibi görüntüleme yöntemlerine başvururuz. Bu bölgelerde sorun varsa operasyon ve benzeri ileri tedavileri planlarız. İlaçlarla tedaviden fayda görmeyen hastalarda yapılacak bir sinüzit ameliyatının ortalama süresi 1 saattir. Ancak operasyon sonrası çeşitli pansuman ve takipler 2-3 hafta ila 2 ay kadar sürebilir. Özel bir sinüzit tipi olan polipli sinüzit hastalarını operasyon sonrasında senede 1-2 defa takip etmek gerekir.

Geniz akıntısının sinüzit ile bağlantısı nedir?

Akut sinüzitlerde sinüs boşlukları iltihapla doludur ve sinüs kanallarından burun boşluğuna iltihap akışı olur. Burun boşluğundan da genize ve boğaza sarı-yeşil renkli balgam gelişi olur. Bu durum sıklıkla bir nezle-gribi takiben ve kırgınlık ile ateş gibi hastalık belirtileri ile birliktedir.

Kronik sinüzitlerde geniz akıntısı her zaman iltihaplı olmayabilir. Sinüs ve mukoza işleyişindeki bozukluk nedeniyle yoğun gri renkli ve dönem dönem şiddeti değişen bir geniz akıntısı olur. Örneğin yazın kronik sinüzit hastaları kuru-sıcak hava ve tuzlu deniz suyu ile oldukça rahatlarlar. Kış mevsimi ve hastalıklarla beraber yakınmalar şiddetlenir.

Geniz akıntısına yol açan sinüslerle ilgili bir diğer durumda sinüzit hastalığı yoktur, fakat bir salgı kısırdöngüsü vardır. Olağan koşullarda sinüsün doğal deliğinden akıp gitmesi gereken mukus salgısı, diğer bir delikten sinüse geri döner durur. Aksesuar ostium salgı kısırdöngülerinde, ilaç ve sprey tedavileri sırasında iyiye giden, fakat tedavi kesildiğinde tekrar başlayan inatçı bir geniz akıntısı olur. Bu tip delikler aksesuar delikler olabilir, yani yapısal olarak bulunabilir ya da eski tip sinüzit ameliyatları sırasında sonradan açılmış olabilir. Bunları endoskopik muayene sırasında görerek ya da sinüs tomografisinde belirleyebiliyoruz.

Geniz akıntısını önlemenin yolları nelerdir?

Geniz akıntısı önlemenin yollarından biri bol bol su içmektir, günde en az 2-2,5 litre su içilmelidir. Sigara içilmemesi ve tozlu-dumanlı, hava kirliliği olan ortamlardan uzak durulması çok önemlidir. Burunlarına tuzlu su uygulamaları faydalıdır. Burada burun yıkamanın önemini bir kez daha vurgulamak gerekir. Alerjik nezlesi olanların alerjenlerle teması azaltmak için önlemler alması gerekir. Dönemsel olarak doktor kontrolünde alerji tedavileri olunabilir. Diğer yandan burundaki olası hastalıklar belirlenmişse, bu durumda artık önlem almak değil bunların tedavisine başlamak gerekir.

Konuyla İlgili Diğer Yazılar

Burun tıkanıklığı

Sinüzit teşhisi ve tedavisi

Alerjik nezle

Bademcik taşları

Yorumlar
  1. Ayfer  Ocak 22, 2020

    Mrb 10 yaşındaki kizim sürekli 3 yıldır burun akıntısı varmış gibi sürekli burnunu çekiyor arada bir burun tıkanıklığı oluyor kulak-burun doktoruna gittik geniz akıntısı dedi ilaçlar spreyler verdi hiiç vaydasini görmedik bunun sebebi ne olabilir acaba

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Ocak 22, 2020

      Ayfer Hanım geçmiş olsun, endoskopla burun içi ve geniz bölgesini görebiliyoruz. Eğer bu bölgede bir akıntı varsa, kaynağını da çoğu kez görerek tedaviyi belirleyebiliyoruz.

      cevap
  2. ilker sina  Ocak 20, 2020

    hocam merhaba , yaklaşık bir ay önce burun eti , sinüs kistleri ve kemik eğriliği ameliyatı oldum. Nefes alış verişim %100 rahatladı. baş ağrısı da %80 azaldı. ancak balgam akıntım artış gösterdi. su içsem balgam yapıyor. konuşurken sürekli akıntı geliyor. Koku vs. yok ama bu durum rahatsız ediyor. Ameliyat sonrası normal midir ? teşekkürler.

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Ocak 22, 2020

      İlker Bey, ameliyat sonrası bu dönem henüz iyileşme tamamlanmamış olabileceği için bu tip belirtiler beklenebilir. Ama en doğrusu ameliyatınızı yapan doktorunuz ile bu durumu konuşmanız olur.

      cevap
  3. Gamze atmaca  Ocak 1, 2020

    Oğlumu dün.doktora götürdüm boğazı ve kulağı temiz dedi ve pe.itus surup verdi ancak ates oldukça inatçı 3 saate bir yükseliyor bugün de midem bulanıyor diyor öksürük sebebi geniz akıntısi demişti doktor ancak herhangi bi burun spreyi de vermedi kusma artarsami tekrar doktora götüreyim ateş su an 53 saattir 3 saatte bi yukseliyor

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Ocak 1, 2020

      Gamze Hanım, influenza virüsleri ile olan ağır gripler veya beta mikrobuna bağlı bademcik iltihabı dahil pek çok durum olabilir. Ateşini siz evde kontrol altına alamıyorsanız ve/veya tedaviyi kullanmanıza rağmen durumu kötüleşiyorsa doktora tekrar götürmenizde fayda var.

      cevap
  4. çiğdem  Aralık 24, 2019

    Grip başlayan hastalığım kokulu geniz akıntısına dönüşmüş durumda ve inanılma mide bulantısı yapıyor. kokuyu hissetmemek için sürekli bişeyler atıştırıyorum fakat çözüm bulamıyorum . Antibiyotik tedavisi devam ediyor fakat akıntı ve içimde hissettiğim koku malesef devam ediyor .. kokunun bu kadar ağır olması normal mi

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 25, 2019

      İltihaplı koşullarda bu şekilde kokulu akıntı olabilir. Antibiyotik mikroba karşı etkiliyse 3-4 gün içinde akıntının yoğunluğunda ve kokusunda azalma olmalı. Ama mikrop antibiyotiğe dirençliyse, düzelme olmuyorsa, doktorunuza danışılarak bunu değişitirmek gerekebilir.

      cevap
  5. Mutlu çiftçi  Aralık 21, 2019

    Hocam kolay gelsin ben 8 aydır geniz akıntısı ile başladı hastalık doktor faranjit dedi ilaçlar kullandım antibiyotik kullandım geçmedi korktum ultrosonla baktırdım temiz çıktı boğaz kültürü temiz çıktı gritlak kanseri olabilirim die düşündüm ama.ultroson ve boğaz kültürü temiz çıktı şimdi boğazıma beyaz balgam düşüyor devamlı atıyorum bunun sebebi ne olabilir geniz akıntısı mi sinuslermi tıkalı anlamadım ne yapmam gerek

    cevap
  6. Elif  Aralık 11, 2019

    Ilk defa boyle bir hastalikla karsi karsiyayim kulak burun doktoru ince bir altle burun deliklerime bakti geniz akintisi var dedi surekli antibiyotik igneler kullaniyorum gecmiyor siddetli bogaz agrisi yapiyor grip yada nezle degilim halsiz birakip yataga dusuruyor yasam kalitem dustu cok mutsusum :((

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 16, 2019

      Elif Hanım geçmiş olsun, iltihaplı geniz akıntıları sıkıntı verici olabilir; ama başlanılan tedavi doğruysa çoğu kez düzelir, merak etmeyin.

      cevap
  7. Çiğdem  Aralık 8, 2019

    Mrb 19 haftalık hamile yim ve artık hayatımı alt ust eden Bi geniz akıntı m var hamilelik ile beraber basladı surekli bulantı ve kusma yapıyor Bi çözüm bulamıyorum cok zor durumdayım lutfen yardımcı olursanız cok sevinirim

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 11, 2019

      Çiğdem Hanım, hamilelikle eş zamanlı bir üst solunum yolu infeksiyonu veya hormonal durumdaki değişmeler nedeniyle bu tip burun-sinüs sorunları olabilir. Bunları endoskopik muayene yaparak değerlendirebiliyoruz.

      cevap
  8. Feyza  Aralık 5, 2019

    Merhaba
    7 yaşındaki Kızımın sürekli bir mide bulantısı var gezmediğimiz bölüm kalmadı her doktor tahlillerini yaptı düşündükleri hastalıklar için ilaçlar verdi (mide, bağırsak) ama malesef geçmiyor. Tahlillerimizde temiz, ama akşamları uyurken onu gözlemlediğimde sürekli bir balgam yutuyor geniz akıntısı var gibi ve geceleri kriz bir öksürük tutuyor bir iki saat sürüyor bu öksürük, diş gıcırdatmasıda var çok fazla, sürekli tutan mide bulantısının sebebi ne olabilir

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 7, 2019

      Feyza Hanım, eğer tüm araştırmalar ve tedaviler yapıldığı halde sonuç alamadıysanız, kızınızdaki geniz akıntısının nedenini ve tedavisini belirleyebilmem için gelebilirsiniz.

      cevap
      • Doruk Ayten  Ocak 22, 2020

        Merhabalar dün sağlık ocağına gittim ve doktor bana ibu..min ve burun spreyi verdi ve geniz akıntım ve ateşim ve çok ağrıyor ne yapabilirim

        cevap
        • Dr. Atilla Şengör  Ocak 22, 2020

          Geçmiş olsun, bu tip durumlar enfeksiyona işaret eder. İnfeksiyonun yerine ve etkenine göre tedaviye eklemeler yapılabilir. Endoskopik muayene ile bunlar çoğu belirlenebilir. Bu düzenlemeleri yapabilmesi için doktorunuza danışabilirsiniz.

          cevap

 Yorum Ekle