GENİZ AKINTISI

geniz akıntısı öksürme

Geniz akıntısı nasıl oluşur?

Geniz akıntısı aslında her insanda bulunan bir akıntıdır. Burnumuz içinde günde 1-1,5 litre kadar üretilen mukus salgısı, burun boşluğunun arkasına yani geniz bölgesine doğru ilerler; buradan boğaza indiğinde yutkunarak bunu temizleriz. Normal şartlarda bu olanları hissetmeyiz. Mukus adını verdiğimiz bu jel kıvamlı salgı, burun içerisini örten mukozayı nemlendirir ve temizler. Bu şekilde burun ve sinüs boşluklarımız, buruna giren tozlar, polenler, yabancı maddeler ile birikintilerden arındırılır. Ancak bazı hastalık ve çeşitli koşullar geniz akıntısı miktarında artışa yol açabilir. Ek olarak geniz akıntısının kıvamında koyulaşma ve yoğunlaşma da olabilir. İşte bu durumlarda geniz akıntısı kişi tarafından hissedilir ve rahatsız edici hale gelebilir. Geniz akıntısı hastalarının çoğunda altta yatan neden burun içi ve sinüslerle ilgili sorunlardır. Ayrıca salgıları yoğunlaştıran çeşitli ilaçların kullanımı, reflü hastalığı, mevsim geçişleri, sigara içilmesi ve az su içilmesi gibi pek çok ilişkisiz gibi görünen durum da geniz akıntısını hissedilir hale getirebilir. Geniz akıntısı ve nedeni uzun sürdüğünde, burun içerisindeki dokularda da bozulmalar ve şişmeler oluşabilir; burun tıkanıklığı gelişebilir. Sonuçta geniz akıntısı da artabilir ve bir kısır döngüye girilmiş olur.

Geniz akıntısının belirtileri nelerdir?

Geniz akıntısı hissedilir hale geldiğinde, daha çok boğaz bölgesinde balgam hissi ve sık sık boğaz temizleme isteğine neden olur. Balgam çıkarma ve tükürme hastayı toplumda güç durumlara düşürür. Geniz akıntısının neden olduğu öksürük ve boğazda gıcık hissi oldukça rahatsız edicidir. Yoğun akıntı boğaza indiğinde, nefes borusuna kaçmaması için refleks ya da istemli olarak öksürük olur. Öksürük balgamlı olabileceği gibi kuru da olabilir. Bu tip öksürükler nedeniyle bazı hastalarda öğürmeler, mide bulantısı ve kusma gibi ek yakınmalar da görüyoruz.  Geniz akıntısı belirtileri bazen burun tıkanıklığı, yüz bölgesinde dolgunluk, baş ağrısı ve hapşırma gibi belirtilerle beraber de olabilir. Bu gibi durumlarda sinüzit hastalığı veya alerjik nezle ile ilişki oldukça fazladır. Geniz akıntısı hastalarının yakınmaları arasında tekrarlayan boğaz sorunları, faranjit, kulak iltihaplanmaları ve bronşit gibi hastalıkları da sıkça görüyoruz. Zira geniz akıntısı bu hastalıkları tetikleyen etkenler arasındadır.

Burada üzerinde durmak istediğim bir konu daha var. Bazı hastalarda geniz akıntısı olmadığı halde “akıntı varmış hissi” olabiliyor. Tekrarlayan endoskopik muayenelerle bu hastaları ayırdedebiliyoruz. Akıntı olmadığı halde hissinin bulunması, çeşitli boğaz-geniz kitleleriyle, yaşlılıkla veya psikolojik rahatsızlıklarla ilişkili olabiliyor. Bu hasta gruplarını başka branşlarla ele almamız gerekebiliyor.

Geniz akıntısının çözümü var mıdır?

Geniz akıntısını endoskopik değerlendirme sırasında saptadığımız hastaların çoğuna çözüm sağlanabilir. Bu akıtının çözümü için önce geniz akıntısının nedenini belirlemek gerekir. Hasta ile uzun uzun konuşarak, yakınmasının süresi ve ilgili tüm durumlar etraflıca öğrenilmelidir. Geniz akıntısının birden fazla nedeni olabildiğinden her ayrıntı bilinmelidir. Muayene sırasında geniz akıntısının kaynağı önce burunda aranır. İnce endoskoplarla yaptığımız burun içi muayenesinde elde ettiğimiz bulgular çok önemlidir. Burun boşluğu, sinüs kanallarının açıldığı bölgeler ile geniz bölgesinin tamamını bu optik-kameralı muayenede inceleyebiliyoruz. Bu şekilde geniz bölgesindeki akıntıyı, kaynaklandığı sinüs bölgesini, mukoza örtüsünün sağlığını, alerji olup olmadığını ve buna yol açan burun kaynaklı pek çok hastalığı doğrudan gözle görebiliyoruz. Yani kısacası eğer geniz akıntısının nedeni/nedenleri doğru belirlenirse, elbette geniz akıntısını önlemek ve tedavi etmek olanaklıdır.

Geniz akıntısı gerçekte olmayan, sadece akıntı hissi olan hastaların tedavisi güç veya olanaksız olabiliyor ya da başka branşların araştırma ve tedavilerini gerektirebiliyor.

Geniz akıntısı ameliyat gerektirir mi?

Geniz akıntısı olan hastalarda önce mutlaka bazı ilaç ve spreylerle tedavi uygularız. Burun işleyişinin düzeltilmesi sayesinde çoğu vakada geniz akıntısında azalma görülür. Bunun için burnun çeşitli tuzlu su karışımları ile yıkanması da oldukça faydalıdır. Tüm bu uygulamaların doktor önerisi ile yapılması ve endoskopik muayene ile hastanın takip edilmesi çok önemlidir. Bol su içilmesi, sigaranın azaltılması/bırakılması çok etkilidir, geniz akıntısının yoğunluğunun azalmasını sağlar. Sinüzit hastalığı ve alerjik nezle varlığında, bunların da belirlenmesi ve tedavi edilmeleri gereklidir. Geniz akıntısına yol açan neden sinüzit veya burun eti büyümesiyse ve bu durumlar uzun süreli ilaç tedavileri ile düzelmiyorsa, bu hastalıkların ameliyatla tedavisi sayesinde geniz akıntısını çözüme ulaştırabiliyoruz. Sinüzit hastalığının ameliyatla tedavisinde, endoskopik görüntü altında hassas araçlarla yaptığımız milimetrik çalışmalarla, salgı akış yollarını düzenleyebiliyoruz. Yapısı bozulmuş ve aşırı büyümüş burun etlerinin küçültülmesi de solunum yollarının açılmasında ve burun işleyişinde düzelme ile beraber, geniz akıntısının tedavisinde önemli rol oynayabiliyor.

Geniz akıntısının tedavisi ne kadar sürer?

Geniz akıntısının tedavi süresi farklı farklı. Geniz akıntısının nedeni örneğin bir nezle veya grip ise, 5 ila 10 gün süre tedavi ile düzelir. Akut iltihaplı sinüzitlerde 10 ila 14 gün tedavi ile geniz akıntısı düzelebilir. Kronik sinüzitlerde bazen aylar süren tedavi gerekli olabilir. Burun işleyişi bozulmuş, mukoza sorunu olan hastalarda en az 3-4 hafta yıkama ve kortizonlu spreylerle tedavi vermeyi ve endoskopik takip yapmayı tercih ederiz. Bu tedavi ile geniz akıntısı tamamen ortadan kalkabilir. Tedaviden kısmi fayda görenlere bir süre daha tedavi verir ve düzelene kadar takip ederiz. İlaçlarla tedaviden hiç fayda görmeyenlerde sinüs boşluklarının ve kanallarının durumunu görmek için sinüs tomografisi gibi görüntüleme yöntemlerine başvururuz. Bu bölgelerde sorun varsa operasyon ve benzeri ileri tedavileri planlarız. İlaçlarla tedaviden fayda görmeyen hastalarda yapılacak bir sinüzit ameliyatının ortalama süresi 1 saattir. Ancak operasyon sonrası çeşitli pansuman ve takipler 2-3 hafta ila 2 ay kadar sürebilir. Özel bir sinüzit tipi olan polipli sinüzit hastalarını operasyon sonrasında senede 1-2 defa takip etmek gerekir.

Geniz akıntısının sinüzit ile bağlantısı nedir?

Akut sinüzitlerde sinüs boşlukları iltihapla doludur ve sinüs kanallarından burun boşluğuna iltihap akışı olur. Burun boşluğundan da genize ve boğaza sarı-yeşil renkli balgam gelişi olur. Bu durum sıklıkla bir nezle-gribi takiben ve kırgınlık ile ateş gibi hastalık belirtileri ile birliktedir.

Kronik sinüzitlerde geniz akıntısı her zaman iltihaplı olmayabilir. Sinüs ve mukoza işleyişindeki bozukluk nedeniyle yoğun gri renkli ve dönem dönem şiddeti değişen bir geniz akıntısı olur. Örneğin yazın kronik sinüzit hastaları kuru-sıcak hava ve tuzlu deniz suyu ile oldukça rahatlarlar. Kış mevsimi ve hastalıklarla beraber yakınmalar şiddetlenir.

Geniz akıntısına yol açan sinüslerle ilgili bir diğer durumda sinüzit hastalığı yoktur, fakat bir salgı kısırdöngüsü vardır. Olağan koşullarda sinüsün doğal deliğinden akıp gitmesi gereken mukus salgısı, diğer bir delikten sinüse geri döner durur. Aksesuar ostium salgı kısırdöngülerinde, ilaç ve sprey tedavileri sırasında iyiye giden, fakat tedavi kesildiğinde tekrar başlayan inatçı bir geniz akıntısı olur. Bu tip delikler aksesuar delikler olabilir, yani yapısal olarak bulunabilir ya da eski tip sinüzit ameliyatları sırasında sonradan açılmış olabilir. Bunları endoskopik muayene sırasında görerek ya da sinüs tomografisinde belirleyebiliyoruz.

Geniz akıntısını önlemenin yolları nelerdir?

Geniz akıntısı önlemenin yollarından biri bol bol su içmektir, günde en az 2-2,5 litre su içilmelidir. Sigara içilmemesi ve tozlu-dumanlı, hava kirliliği olan ortamlardan uzak durulması çok önemlidir. Burunlarına tuzlu su uygulamaları faydalıdır. Burada burun yıkamanın önemini bir kez daha vurgulamak gerekir. Alerjik nezlesi olanların alerjenlerle teması azaltmak için önlemler alması gerekir. Dönemsel olarak doktor kontrolünde alerji tedavileri olunabilir. Diğer yandan burundaki olası hastalıklar belirlenmişse, bu durumda artık önlem almak değil bunların tedavisine başlamak gerekir.

Konuyla İlgili Diğer Yazılar

Burun tıkanıklığı

Sinüzit teşhisi ve tedavisi

Alerjik nezle

Bademcik taşları

Yorumlar
  1. Şakir  Nisan 2, 2020

    Merhaba hocam,antalyada yaşıyorum kendimi bildim bileli geniz akkntısı ve burun akıntısı tıkanıklığı çekiyorım gitmediğim doktor kalmadı ama çaresi bulunamadı ,beyin omur ilik sıvısından bile şüphelendiler o da çıkmadı alerjik dediler bulamadılar.15 yaşındayken sinüsleri aldılar ,hatta burunun içinden kemik bile aldılar ama sonuç hüsran

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Nisan 2, 2020

      Şakir Bey geçmiş olsun; salgın sonrası İstanbul’a geldiğiniz bir vakit ben de endoskopik muayenelerinizi yapabilirim.

      cevap
  2. Aleyna  Nisan 1, 2020

    Merhabalar benim de birkaç gündür geniz akıntım var ve boğazımda sürekli bir gıcık hissi ve hırıltılı solunum var. Burnumu sürekli tuzlu su ile temizliyorum, sıcak şeyler tüketmeye çalışıyorum. Bir gün hiçbir şeyim olmuyor, diğer gün bu gıcık ve hırıltı geçmek bilmiyor. Hastaneye de gidemiyorum salgından dolayı. Babam astım hastası, annemde sinüzit var. Ne yapacağımı bilmiyorum, herhangi bir tavsiyeniz var mıdır salgın geçene kadar yapabileceğim?

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Nisan 2, 2020

      Aleyna Hanım, ilaç dışı tavsiye edebileceğimiz uygulamaları zaten yapmışsınız: akıntının özelliklerine ve genel sağlık durumunuza göre ilaç tedavisi verilebilir. Bu amaçla isterseniz koşulları öğrenmek için 02123512401 numaradan İnci Hanımı arayabilirsiniz.

      cevap
  3. Selda aslan  Nisan 1, 2020

    Merhabalar Atilla bey,yaklaşık olarak 25 gündür burun akıntım var koyu halde..bazende kulak dolgunluğu işitme sorunları yaşıyorum..boğazımda ve ateşimde sorun yok..Yalnız sabahları balgam çıkartıyorum…hastaneye gidemediğim için yardımınıza ihtiyacım var..teşekkürler

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Nisan 2, 2020

      Selda Hanım, herhangi bir solunum yolu infeksiyonunda bu tip belirtiler olabilir. Ancak uzun sürdüğü koşullarda bunun iltihaplı sinüzit olabileceğini düşünürüz; akıntılar yoğun ve özellikle sarı renkliyse, tedavide antibiyotik kullanımı gerekebilir. Akıntıyı azaltan, kıvamını incelten destek tedavi verilmesi gerekir. Yalnız genel durumunuzu bilmeden reçete verilmesi doğru olmaz. Hastaneye gidemiyorsanız, görüşme koşulları için 02123512401 numaradan sekreterim İnci Hanım’ı arayabilirsiniz.

      cevap
  4. Emel  Nisan 1, 2020

    Merhaba.2-3haftadir geçmeyen geniz akıntısı var.sanki hiç degismiyor sabit boğazda duran bisi var.af.rin içiyorum bol su içiyorum ballı ıhlamur içiyorum ama bisi değişmiyor.o hep orda duruyor.ne yapacagimi sasirdim. Ne yapabilirim.tesekkurler.ayrica ste..mar lada sürekli temizliyorum

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Nisan 1, 2020

      Emel Hanım geçmiş olsun, bu tip durumlarda o hissettiğiniz şeyi, endoskopik muayene ile boğaz, geniz veya gırtlağa bakarak belirlememiz gerekiyor. Bu durum gerçekten geniz akıntısı olduğu gibi bazen bu hissi yapabilecek reflü, papillom veya çeşitli kitleler dahi olabiliyor. Tedaviyi de ne olduğuna göre verebiliyoruz. Ancak salgın nedeniyle şu sıra ben de sizi göremem. En azından Aile Hekiminize başvurabilirsiniz. Akıntı eğer sarı-iltihaplıysa antibiyotik verebilir. Bu arada Af.rin hariç diğer yaptıklarınıza devam edebilirsiniz; bol su içebilirsiniz, sigaradan veya dumanından uzak durmalısınız.

      cevap
  5. Hilal Yıldırımhan  Nisan 1, 2020

    Değerli hocam , benim yaklaşık altı aydır boğazımda gıcık ve dolgunluk hissi ayrıca balgam olduğunu düşünüp devamlı temizlemek istiyorum azda olsa şeffaf balgam çıkarıyorum ve sürekli yutkunuyorum . Doktora gittiğimde burun endoskobisi yapıldı ve reflü olduğu söylendi geniz akıntısından bahsedilmedi 3 aylık tedavi verildi verilen ilaçlar mide koruyucu ve çiğneme tableti ancak sorunum çözülmedi sizce ne yapabilirim. İyi çalışmalar.

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Nisan 1, 2020

      Hilal Hanım, 3 ay reflü tedavisi eğer durum sadece reflüye bağlı olsaydı genellikle biraz da olsa etki etmeliydi. Eğer akıntıya ilk burun endoskopinizde rastlanmadıysa, bu durumda kontrol ve takiplerdeki endoskopilerde görülmeye çalışılmalıdır. Bu şekilde nereden kaynaklanıyorsa, sorunu belirleyip buna göre tedavi verebiliriz. Ancak geniz akıntısı bazen olmuyor, ancak akıntı hissi oluyor. Durum böyleyse size benim de faydam olmayabilir. Salgın sonrası şikayetleriniz devam ederse, sizi beklerim.

      cevap
  6. Murat  Mart 31, 2020

    Hocam merhabalar ben 47 yaşındayım. Yaklaşık olan dört beş gündür sanki boğazımda bir akıntı hissi var ve sürekli olarak bogazımı çekiyorum.Gece uyumakta zorluk çekiyorum.Muhtemelen geniz akıntısı olabileceğini düşünüyorum. Ben de ayrıca mevsimsel alerjide var ama hiçbir zaman bu şekilde geniz akıntısı yapmazdı.Malum şartlar gereği hastaneye gitme imkanı da çok fazla yok acaba bu rahatsızım mevsimsel geniz akıntısı mı yoksa başka bir rahatsızlığın sebebi olabilir mi.Ne yapmamı önerirsiniz.Teşekkür ederim.

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Nisan 1, 2020

      Murat Bey, uzun süreli evde oturmak da, eğer ortam sıcak ve havalandırma koşulları iyi değilse, burun içi döşemeyi (mukoza) etkileyebilir. Evi sık sık havalandırabilirsiniz, bol sıvı (2-3litre) içebilirsiniz. Sigara kullanıyorsanız bırakmalısınız. Burnunuza tuzlu su hazırlayıp çekebilirsiniz.

      cevap

 Yorum Ekle