bademcikler
 Bademcik Ameliyatı

Bademcik sorunları ve bademcik ameliyatı, hastaları ve ailelerini mutsuz eden durumların başında gelir. Bunlara çözüm arayışı sırasında çok sayıda kaynaktan alınan/verilen çelişkili bilgiler kafa karışıklığına yol açabilir. Bademcik ameliyatı şart mı? Alınınca mikroplar göğse iner mi? Ameliyat riskli mi? Yapılmasa olur mu? Hangi teknikle yapılmalı? gibi pek çok soru ve bunların farklı farklı cevapları olabilir. Oysa durum o kadar karışık değildir. Ameliyatsız olarak yapılabilecek bir tedavi veya alınabilecek önlemler varsa, önce bunlar yapılır. Ancak her şeye rağmen hastanın bademcik sorunları devam ediyorsa ve tıbbi endikasyonu (gerekliliği) varsa ameliyat önerilir. Burada KBB Uzmanı, kendi deneyimleri ve bilgisiyle hem bademcik ameliyatının hem de tedavi olmamanın hasta için risk ve faydalarını ayrıntılı bir şekilde zaten anlatmalıdır. Karar vermek bundan sonra hastaya veya ailesine kalır. Doktorun hastası için en doğru tercihi yapıyor olması ve bunun hasta ve yakınları tarafından hissedilmesi, tedavinin gecikmesini önler.

Bademciklerin bedenimizdeki görevi nedir?

Boğazımızın arka yanlarında yerleşmiş, gözenekli yapıdaki bademciklerimizin başlıca görevi, üst solunum yollarından giren mikroplara karşı bedeni savunmaya hazırlamaktır. Ayrıca halk arasında “geniz eti” olarak bilinen “adenoid”ler ve boğazın yanlarından aşağı doğru inen benzer yapılı dokular da aynı görevi yaparlar. Ancak bademcikler iltihaplandığında konumu ve boyutları nedeniyle, yol açtığı belirtiler de diğerlerine göre genellikle daha şiddetli olur.

Bademcik iltihabı neden olur?

Bademcikler damlacık infeksiyonu denen, kişiden kişiye yakın temas ve tükürük yoluyla bulaşan mikroplar nedeniyle şişerler. Bu durumda bademcikler kızarır, bazen üzerlerinde beyaz döküntüler olur. Bademcik iltihaplanmasında ateş, yutkunma güçlüğü ve yutkunurken ağrı gibi belirtiler de eşlik edebilir. Ancak bazen infeksiyon belirtisi olmadığı halde de bademcik büyümesi olabilir. Sağlıklı bir insan soğuk bir şey içtiğinde veya örneğin dondurma yediğinde bademcik sorunuyla karşılaşmazken, kronik bademcik sorunu ya da zayıf bağışıklık sistemi olanlar bademcik iltihaplanmasına daha yatkındırlar. Stres bademciğin şişmesine direkt olarak neden olmasa bile vücudun direncini zayıflattığı için kolay hastalanmaya yol açabilir.

Boğaz sorunu yaşayan her çocuk bademcik ameliyatı olmalı mıdır? Bademcik her zaman geniz eti ile beraber mi alınır?

Çocuklardaki her boğaz infeksiyonu bademciklerde olmayabilir. Geniz etinin iltihaplanması veya faranjit gibi diğer üst solunum yolu infeksiyonlarında da boğaz ağrısı olabilir. Burada doğru teşhis konulması çok önemlidir. Özellikle bebeklik ve çocukluk döneminde vücudun savunmasında önemli rol oynayan bademciklerin zorunlu olmadıkça alınmasını önermeyiz.

Geniz eti çok büyüdüğünde, çocuğun nefes almasını engelleyecek olursa veya ilaç tedavisine yanıt vermeyen orta kulak sorunlarına yol açtığında ameliyat edilebilir. Eğer geniz eti sorunları yaşayan çocukta bademcik şişmeleri/iltihaplanmaları ve/veya soluk durmaları (apne) varsa, bademciklerle beraber geniz eti alınabilir.

Bademciklerin ne zaman alınması gerekir?

Bademcik ameliyatının başlıca sebepleri:

  1. Üst üste son iki yılda çocuğun 5-6 kez veya daha fazla bademcik iltihabı geçirmiş olması ya da üç senedir senede üç kez iltihaplanma.
  2. Bademciklerin çevresinde abse olması yani “peritonsiller abse” oluşması.
  3. Çocuğun ateşli eklem ve kalp romatizması geçmişinin olması,
  4. Çocuklarda görülen “uyku apnesi” (uykuda soluksuz kalma nöbetleri) bademcik ameliyatının başlıca nedenlerindendir.
  5. Bademciklerin büyük olması tek başına bir ameliyat nedeni sayılmamakla birlikte beslenme ve solunuma engel olacak büyüklükte yani ileri bademcik büyümesi varsa ameliyat edilebilir.
  6. Ayrıca bademciklerde tümör, tüberküloz gibi farklı durumlarda da mutlaka bademcik ameliyatı gerekmektedir.

Bademcik ameliyatı sadece belirli dönemlerde mi yapılabilir?

Eskiden çocuk felci salgınları yaygın olduğu için yaz aylarında bademcik ameliyatı yapılmazdı. Günümüzde çocuk felcinin aşılanma ile neredeyse ortadan kalkmasına rağmen yaz aylarında bademcik ameliyatı daha az tercih edilmektedir. Aileler bademcik ameliyatını genellikle sömestr tatilinde veya okulun kapanmasına yakın dönemlerde yaptırmaktadır.

Bademcik ameliyatı olmak için yaş sınırı nedir?

Bademcik ameliyatlarını zorunlu olmadıkça üç yaşın altında uygulamak istemeyiz. Ancak solunumu ileri derecede engelleyen, apne hastalığı gibi daha tehlikeli sonuçları olabilecek koşullarda üç yaşın altına da inilebilir. Bademcik ameliyatları sıklıkla 3 ila 10 yaşlar arasında yapılır. Bununla birlikte sık atak geçiren yirmili yaşlardaki hastalarda da ameliyat söz konusu olabilir. Bademcik ameliyatı 30 yaşın üzerinde nadiren gerekli olmaktadır. Ancak ileri yaşlarda apnesi bademcik büyümesi ile ilişkili olan, çok sık bademcik iltihaplanmaları veya bademcik taşları olan azımsanmayacak hasta vardır. Bunlarda da başka tedavi alternatifi yoksa bademcik ameliyatı yapılabilir.

Bademcik ameliyatları hangi yöntemlerle yapılır?

Klasik bademcik ameliyatı, yani tıbbi adıyla tonsillektomi, çoğunlukla bademciğin disektör denilen bir aletle çevre dokulardan ayrılması yöntemi ile yapılmaktadır. Kaşık benzeri, tırtıklı ve keskin kenarları olan ve dikkatlice kullandığımız bu araçla kapsülü ile beraber bademcik dokusunu çıkartırız. Bademciklerin zengin kan dolaşımı olması nedeniyle bu ameliyat sırasında açılan kılcal damarlardan kanamalar olur. Kanayan bölgelerde damarlar bağlanır veya elektrik akımı ile pıhtılaştırılır. Klasik tonsillektomi titizlikle yapıldığında yara yüzeylerinin daha hızlı iyileşmesi açısından belirli bir fayda sağlayabilir. Bu yöntem oldukça yaygın ve yüzyıllardır kullanılıyor olmakla birlikte ameliyat süresi genellikle kanama kontrol süresi ile doğru orantılıdır. Her KBB Uzmanı bu tekniği bilir ve her hastanede uygulayabilir. Benim sonradan deneyimlerime bağlı olarak tercih ettiğim teknik Thermal Welding Tonsillektomidir.

Thermal Welding yöntemi ile kansız bademcik ameliyatı

Bademcik ameliyatlarını günümüzde ameliyathane koşullarında genel narkoz altında yapıyoruz. Bu ameliyat sırasında neredeyse tamamen kansız çalışabilmeyi sağlayan Thermal Welding Yöntemini yaklaşık 13 yıldır kullanıyorum. Bu teknikle ameliyat ve narkoz süresi kısalırken, anne-babalar ve büyükler için bademcik ameliyatı artık bir kabus olmaktan çıkıyor.

Elektrik akımı yerine ısı enerjisi kullanılan bu yöntemde, ısı akışı sadece, dokuyu maşa gibi tutmaya yarayan ince uçlar arasında sağlanır. Bu uçların eni sadece yarım milimetre civarındadır. Bu nedenle çevre dokularda oluşabilecek ısı etkisi, diğer yöntemlere oranla çok az olmaktadır. Damarların açılmasını önleyerek kanamasız bir ortamda çalışma konforu sağlayan bu yöntemde, ayrıca cerrah ameliyat boyunca tek alet kullanır ve alet değiştirmediği için bu nedenle de ameliyat süresi kısalır.

Thermal Welding yöntemi kanamasız bir ameliyat yapma olanağı sağlamasına karşın, bademcik ameliyatı hangi teknikle yapılırsa yapılsın kanama riski bulunduğu bilinmelidir. Bu nedenle tonsillektomi ameliyatı öncesi pıhtılaşma testleri yapılmalı ve operasyon titizlikle sürdürülmelidir. Uygulanan ameliyatın başarısında teknik araçlardan daha önemlisi elbette cerrahın bunları nasıl kullandığıdır. Bu nedenle aslında bademcik ameliyatında en iyi yöntem, her uzmanın en alışkın ve en hakim olduğu yöntemdir.

Bademcik ameliyatı sonrası genel prensip hastanın o geceyi hastanede geçirmesidir ki, Thermal Welding Tonsillektomi için de bunu geçerli görmekteyiz. Hastanın bademcik ameliyatı sonrası döneminde de 7-10 gün kadar süreyle takip edilmesi ve kanamaya yol açmamak için özellikle beslenme konusunda önerilere uyması gereklidir.

Konuyla İlgili Diğer Yazılar

Çocuklarda geniz eti sorunu

Kulakta sıvı toplanması

Bademcik taşları

Horlama ve uyku apnesi


Sosyal Medyada Paylaş

Yorumlar

  1. maske  Aralık 12, 2017

    merhabalar hocam benim yılda 5 6 kez bademcik sorunu yaşıyorum ve bademciklerim şiştiği zaman ateşimde cok fazla çıkıyor ateş derecesi ( 41.5 ile 43.5 derece oluyor zaman zaman 44 dereceye kadar çıkıyor ) çok zaman ateş yükseldiği için bayılıyorum ve ucu ucuna havale geçirme noktasına geliyorum ama şanş benden yana oldugu için havale geçirmiyorum şimdi ise bronşitim var ve bademcik oldugu zaman çok agırlaşıyorum iştah kaybı yuktunma zorlugu titreme sürekli uyuma hissi asabi ve denge kaybı yüksek ateş kabızlık vb gibi rahatsızlılar oluyor sizce ameliyat olmalımıyım olmak istiyorum ama doktorlar kimi diyor ol kimi diyor olma aynı belirtiler kardeşlerimide vardı onlar ameliyat oldu

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 15, 2017

      Geçmş olsun, badmcik iltihaplanmalarınızın bir kaçını görüp teşhisten emin olduktan sonra, bademcik ameliyatı olup olmayacağınıza karar verilebilir.

      cevap
  2. Ferdi  Aralık 12, 2017

    Hocam ben ferdi 22 yaşındayım senede en az 8 defa bademcik rahatsızlığı yaşıyorum ve bu süreç 7 ila 10 gün arasında değişiyor ve çok zorlu oluyor uyku, apnesi nefes darlığı,40 ila 43 derece ateş, aşırı terleme, yutkunma zorluğu vs.bu gibi etkenler yüzünden hayatım zehir oldu ameliyat gereklimi

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 15, 2017

      Ferdi Bey, geçmiş olsun. Bademcik iltihablanmaları senede 7 nin üzerindeyse bu durum rölatif indikasyonlara uyar ve bademcik ameliyatı önerebiliriz. Fakat bu iltihaplanmaların en az 1-2 tanesini görüp teşhisten emin olmamız gerekir.

      cevap
  3. orhan  Aralık 12, 2017

    merhabalar hocam ben 24 yaşındayım yılda 4 5 defa bademciklerim şişiyor ve çok fena agrıyor aynı zamanda bademcik rahatsızlıgı geçirdiğim zamanlar ateşim 41 derece ile 43.5 dereceye kadar çıkıyor vücüdüm inanılmaz şekilde bitkin düşüryor ve şuan bornşit var bende ne yapmam gerikiyor ameliyat olmalımıyım yoska olmamalımıyım ?

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 12, 2017

      Orhan Bey, bu bademcik iltihaplanmalarınızın 1-2 tanesini kendi gözümle gördüğümde, ameliyat olup olmamanız gerektiğine karar verebilirim. Teşhis ve takiplerinizi kendim yapmadan ameliyat kararı gibi önemli bir konuda görüş bildirmek doğru olmaz.

      cevap
      • Orhan  Aralık 14, 2017

        isterseniz raporları size atabilirim genelikle akut faranjit ve akut boronşit oluyor bademciklerimde şuan bile bademcik rahatsızlığım var dediğim gibi isterseniz size yapılan raporları atabilirim

        cevap
        • Dr. Atilla Şengör  Aralık 16, 2017

          Orhan Bey, size anlatmaya çalıştığım, teşhisleri kendi gözümle görerek kendim belirlemedikçe ameliyat kararı alamam. Bu nedenle raporlar da bunun için yeterli olmayacaktır. Benim branşımda teşhis ve tedavi seçimleri doğrudan görüşe dayanır, ben de bu konuda çok titizimdir.

          cevap
  4. Mahmut  Aralık 10, 2017

    Hocam merhaba 32 yasındayım ama bademcik şikayetim çok var acaba risk varmı ameliyatta

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 12, 2017

      Mahmut Bey, her ameliyatın riski vardır. Bademcik ameliyatının da riskleri elbette vardır. Kanama, ağrı, enfeksiyon ve anestezi komplikasyonları ilk etapta sayılabileceklerdendir. Bunları ameliyat öncesi tetkikler, titiz bir operasyon ve ameliyat sonrası tedavi, öneriler ve takiplerle azaltmaya çalışırız.

      cevap
  5. samet  Aralık 5, 2017

    Hocam ben suan askerdeyim bademcik ameliyatı olacagm kac gün hava degisimi alabilirim

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 9, 2017

      Samet Bey, bunu ameliyat olacağınız hekiminiz belirleyecektir.

      cevap
  6. Oğuz  Aralık 4, 2017

    Hocam merhabalar geçtiğimiz salı günü ameliyat oldum 5 gün sonra kanama başladı dün akşam tekrar hastaneye kaldırıldım diyet listesini bozmadım, şuan tekrar kanama olcak gibi bi his var dondurma ve su içmek istemiyorum yardımcı olursanız çok sevinirim teşekkür ederim

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Aralık 5, 2017

      Oğuz Bey, bu tip geç kanamalarda pıhtılaşma faktörlerinde (faktör 7,8,9, vWf vb) eksiklik olabileceği akla gelir. Bunlar hastaneye ikinci yatışınızda bakılmadıysa, tektiklerin yapılmasında fayda var. Eksiklik saptanırsa td plazma gibi takviyelerle kanamanız durdurulabilir.

      cevap
  7. orç bay  Kasım 26, 2017

    Atilla Bey Bademcik ameliyatında kanama ve beslenme sırasında ağrı ve acı gibi sorunlar yaşandığı söyleniyor.lakin ameliyat sonrası yaralar üzerine yapıştırılan özel bantlar olduğunu bunların hem yara iyileşmesini hızlandırdığını hemde kendi kendine eriyip yok olduğunu duydum.bu teknikten türkiyede kimsenin haberi yok mu neden kullanılmıyor.Ayrıca ameliyat sırasında lokal olarak kullanılan bilen kanı pıhtılaştıran bir madde icat edilmiş bundan haberiniz var mı ?

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Kasım 27, 2017

      Kanı pıhtılaştıran maddeler var, fakat bademcik ameliyatını yaparken kullanılan tekniğe bağlı kanamasız bir çalışma yapmak, dokuya saygı ve araçlarla ilişkilidir. Elbette bu ameliyat öncesi tüm pıhtılaşma tetkiklerinin normal olarak sonuçlandığı koşullar için bahsediyorum; aksi halde zaten ameliyat bunlar normalleşinceye kadar ertelenmelidir. Titiz bir çalışma ve doğru araçlarla yapılan bademcik ameliyatında kanama nadiren olur, olursa koterle hemen pıhtılaştırabiliyoruz; yalnız bunun etkili olmaması halinde bahsettiğiniz pıhtılaştırıcı ajanlara ihtiyaç duyulabilir. Diğer bantlardan henüz haberim yok, sol Avrupa KBB ve Pediatik KBB kongrelerinde anlatılmadı ya da ben rastlamaamış olabilirim. Bunu araştırırım, teşekkür ederim.

      cevap
  8. Taner  Kasım 17, 2017

    Hocam iyi günler 5 buçuk yaşında bi oğlum var geçen sene geniz eti alındı şimdide bademcikleri büyük hasta olduğu zaman geceleri çok horluyor ve nefessiz kalıyor bademcikleri kucultmenin bi tedavisi var mi ameliyat mi ettirelim

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Kasım 20, 2017

      Taner Bey, bademcik ameliyatı basit bir ameliyat değildir. Bu ameliyat için bir karar alınacaksa ameliyatın gerekliliğinden emin olunması gerekir. Bunun için de oğlunuzun endoskopik muayenelerini yapmak, bademciklerinin boyutlarını görmek ve bazı durumlarda tedavi verip izlemek gerekir. Bunların sonucunda ameliyat gerekliliği varsa, tüm fayda ve risklerini size anlattıktan sonra, kararı beraber veririz.

      cevap
      • Taner  Kasım 20, 2017

        Teşekkürler hocam sağolun

        cevap
  9. Nazım  Kasım 14, 2017

    Merhaba hocam iki cocugum var 6 _4 yaslarinda ikisininde iki aydabir bademcik leri şisiyor anti biyotik kullanmadan gecmiyor alerjikmi yoksa mikrobikmi bunu anlamanin bir yolu varmi? İyi gunler dilerim.

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Kasım 15, 2017

      Nazım Bey, çocuklarınızı bademciklerinin şiştiği dönemde görebilşrsem, bunun mikrobik mi yoksa alerjik mi olduğunu muayene ve gerektiğinde bazı tetkiklerle anlayabilirim.

      cevap
  10. Asli  Ekim 24, 2017

    Hocam ıyı gunler bnde tonsıllektomi ameliyti oldum 28 yasındayım yarın 2 hafta olacak hiç kanamam olmadi ameliytım kisa ve sorunsuz gectı Ama hala agrılarım var iyilesme surecini hizlandirmak için bir oneriniz var mı? Sevgiler tesekkurler

    cevap
    • Dr. Atilla Şengör  Ekim 25, 2017

      Aslı Hanım, iyi ve protein ağırlıklı beslenin. Çinko ve C vitamini içeren destek hapları da yara iyileşmesini hızlandırır. Sigara kullanıyorsanız kullanmayın.

      cevap

 Yorum Ekle